Một vài lưu ý khi sản xuất rau thủy canh

Hiện nay một số nông dân Đà Lạt đang tiếp cận với phương pháp sản xuất rau hoa theo phương pháp thuỷ canh. Song nhiều người dân vẫn chưa thấu hiểu hết các biện pháp thủy canh để áp dụng tốt, vì vậy nhiều nông hộ đã tốn nhiều chi phí đầu tư nhưng không đạt kết quả, thậm chí còn lỗ nặng và việc chăm sóc cây khi trồng bằng phương pháp thủy canh nếu không đảm bảo, cân đối và đầy đủ được chế độ dinh dưỡng thì cây trồng sinh trưởng phát triển không ổn định, thậm chí dẫn đến dư lượng các dinh dưỡng trong sản phẩm, đặc biệt là đối với các loại rau củ quả. Vậy để việc sản xuất theo phương pháp thủy canh tốt, bà con cần lưu ý:

Giá thể sử dụng trồng cây phải đạt được các tiêu chí: tạo độ thông thoáng cho bộ rễ phát triển thuận lợi; đóng vai trò như một hệ thống dẫn nước và dinh dưỡng tới bộ rễ; đảm bảo sạch bệnh, không có nguồn nấm bệnh lây nhiễm. Có rất nhiều loại giá thể được sử dụng để trồng cây, việc sử dụng loại giá thể nào tùy thuộc vào điều kiện kinh tế, hệ thống tưới đang sử dụng, loại cây trồng… Có thể chia giá thể trồng cây làm 2 nhóm chính gồm:
Giá thể nhân tạo
Đá bọt nhân tạo được sản xuất bằng cách nung chảy một số loại đá tự nhiên. Loại đá này có độ xốp cao, tương đối nhẹ, khả năng giữ ẩm khá tốt.
Rockwool là loại giá thể được làm từ các sợi đá, thường là từ đá bazan được làm tan chảy rồi kéo thành sợi. Có đặc điểm độ xốp cao, khả năng giữ ẩm tốt, thích hợp với nhiều loại cây trồng.
Hạt sét nhân tạo: Đất sét được xử lý nhiệt trong các lò quay ở nhiệt độ khoảng 1100oC tạo thành các hạt sét màu nâu đỏ với nhiều lỗ nhỏ bên trong. Các hạt sét này có khả năng giữ nước, độ thông thoáng tương đối cao, tỷ trọng thấp, rất phù hợp với các loại cây cảnh.
Đá trân châu là các hạt đá nhân tạo nhỏ, thường là màu trắng, có cấu tạo gần giống như các viên sỏi nhỏ.
Mốp xốp có đặc điểm nhẹ, thoáng khí, tuy nhiên khả năng giữ ẩm kém, thường được sử dụng như một dạng chất độn trong thủy canh.
Giá thể có nguồn gốc tự nhiên
Các loại giá thể có nguồn gốc tự nhiên khá đa dạng về chủng loại, giá thành rẻ, thường nhẹ có khả năng giữ nước khá tốt, nhiều loại có độ thông thoáng tốt, thích hợp với nhiều loại cây trồng. Một số loại được sử dụng phổ biến hiện nay.
Đặc tính vật lý của các loại giá thể có nguồn gốc tự nhiên
Loại giá thể
Tỷ trọng
Khả năng giữ nước
Độ xốp
Khả năng phân hủy
Bã mía,
T
C
T
C
Mùn cưa
T
C
TB
C
Vỏ trấu
T
T
C
TB-C
Vỏ bào
T
TB
C
TB-C
Than bùn
T
C
TB
TB
Vỏ cây
T
TB
TB
TB
Mụn dừa
T
C
TB
TB-C
Xơ dừa
T
T
C
TB-C
Vỏ lạc
T
TB
C
C
Đá bọt núi lửa
TB
C
TB
T
Cát
C
T
TB
T
Sỏi
C
T
TB
T
Ghi chú: T: thấp; TB: trung bình; C: cao
Trong số các loại giá thể trên thì các loại giá thể mụn dừa, xơ dừa, vỏ lạc, vỏ trấu, bã mía được sử dụng phổ biến ở nước ta. Trong đó mụn, xơ dừa, vỏ trấu và vỏ lạc là những loại giá thể thích hợp với nhiều loại cây trồng nhờ khả năng độ thoáng khí và khả năng giữ ẩm.
2.DINH DƯỠNG
Nguyên tắc cung cấp dinh dưỡng cho cây trồng thủy canh cũng giống như bón phân cho cây trồng theo phương pháp canh tác truyền thống. Dung dịch dinh dưỡng thủy canh phải chứa đầy đủ các nguyên tố cần thiết mà cây trồng bình thường có thể có được từ đất. Sử dụng dinh dưỡng hợp lý, đầy đủ giúp nâng cao năng suất cây trồng và còn có ý nghĩa quan trọng đối với chất lượng sản phẩm, nâng cao hiệu quả kinh tế. Vì vậy với kỹ thuật trồng cây không sử dụng đất vấn đề quản lý và sử dụng dinh dưỡng vô cùng quan trọng. Để cây sinh trưởng và phát triển tốt cần phải cung cấp cân đối và đầy đủ các nguyên tố cần thiết.
2.1 Vai trò của dinh dưỡng đối với cây trồng
Có tất cả 16 nguyên tố cần thiết cho sự sinh trưởng và phát triển của các loại cây trồng gồm có: các bon (C), hydrô (H), oxy (O), photpho (P), kali (K), nitơ (N), lưu huỳnh (S), canxi (Ca), manhê (Mg), sắt (Fe), bo (B), mangan (Mn), đồng (Cu), kẽm (Zn), molypđen (Mo) và clo (Cl). Trong đó các nguyên tố C, H và O được cung cấp đầy đủ cho cây từ không khí (CO2, O2) và nước (H2O). Các nguyên tố còn lại được gọi là các nguyên tố dinh dưỡng hay nguyên tố khoáng cần thiết cho cây. Một lượng rất nhỏ các nguyên tố này có thể được cây hút từ giá thể (như K, N, Ca…) hoặc từ nước tưới (như Ca, Mg…). Còn lại hầu hết chúng được cung cấp bởi người trồng qua dung dịch tưới. Các nguyên tố N, P, K, Ca, S và Mg là những nguyên tố cây sử dụng nhiều, được gọi xếp vào nhóm các nguyên tố đa lượng. Những nguyên tố còn lại cây cần lượng rất ít, được xếp vào nhóm nguyên tố vi lượng.
- Nhóm đa lượng gồm Ni tơ (N), Phốt pho (P), Ka li (K), Canxi (Ca), Ma nhê (Mg), Lưu huỳnh (S).
- Nhóm vi lượng gồm Sắt (Fe), Bo, Mangan (Mn), Đồng (Cu), Kẽm (Zn), Molypđen (Mo), Clo
2.2 Nguồn dinh dưỡng
Có nhiều loại hóa chất có thể sử dụng để cung cấp dinh dưỡng cho cây trồng theo kiểu thủy canh. Tuy nhiên để chọn được loại hóa chất phù hợp cần chú ý giá cả, khả năng hòa tan trong nước, khả năng cung cấp nhiều nguyên tố, các chất gây độc, gây ô nhiễm, tính dễ sử dụng. Bảng dưới đây liệt kê một số loại hóa chất cần thiết để pha dung dịch thủy canh:
Hàm lượng các nguyên tố dinh dưỡng của một số loại hóa chất dùng trong thủy canh
Loại nguyên tố
Nguồn cung cấp
Hàm lượng (%)
Nitơ (N)
Calcium nitrate
Potassium nitrate
Nitric acid
15.5
13
Thay đổi
Phốtpho (P)
Monopotassium phosphate
Phosphoric acid
23
Thay đổi
Kali (K)
Potassium chloride
Potassium magnesium sulfate
Monopotassium phosphate
Potassium sulfate
50
18.3
28
43
Can xi (Ca)
Calcium nitrate
Calcium chloride
19
36
Mg
Magnesium sulfate
Potassium magnesium sulfate
10
11
S
Magnesium sulfate
Potassium magnesium sulfate
Potassium sulfate
14
22
18
B
Sodium borate
Boric acid
20
17
Cu
Cupric chloride
Copper sulfate
17
25
Zn
Zinc sulfate
Zinc nitrate
36
17
Fe
Chelated iron (EDTA, DTPA)
5-12
Mn
Manganese chloride
Manganese sulfate
Manganese nitratez
44
28
15
Mo
Ammonium molybdate
Sodium molybdate
54
39
Cl
Potassium chloride
Calcium chloride
52
64
Lưu ý khi trộn phân
Những loại phân bón được trộn trong các thùng pha phân có thể sinh ra chất kết tủa làm giảm sự hòa tan của dung dịch:
+ Calcium nitrate với bất kỳ hợp chất nào có gốc sulfates =  CaSO4 kết tủa (thạch cao).
Ca(NO3)2 + (NH4)2SO4 à CaSO4 ¯ + …..
+ Calcium nitrate với bất kỳ hợp chất nào có gốc  phosphates =  hình thành Ca phosphate kết tủa.
Ca(NO3)2 + NH4H2PO4à CaHPO4 ¯ + …..
+ Magnesium với di-or mono-ammonium phosphate =  hình thành magnesium phosphate kết tủa.
Mg(NO3)2 + NH4H2PO4à MgHPO4 ¯ + …..
+ Ammonium sulfate với KCl or KNO3: hình thành K2SO4 kết tủa.
SO4(NH4)2 + KCl or KNO3à K2SO4 ¯ + …..
+ P với sắt = hình thành Fe phosphates kết tủa.
2.3 Nhu cầu dinh dưỡng của cây
Nhu cầu về dinh dưỡng thay đổi khác nhau tùy thuộc vào loại cây trồng và tùy từng giai đoạn sinh trưởng khác nhau. Khoảng nồng độ các nguyên tố cần thiết để pha dung dịch thủy canh như sau:
Giới hạn nồng độ các nguyên tố trong dung dịch thủy canh
TT
Nguyên tố
Nồng độ (ppm)
1
N (dạng NO3)
70-200
N (dạng NH4)
0-31
2
P
30-90
3
K
200-400
4
Ca
150-400
5
S
60-333
6
Mg
25-75
7
Fe
0.5-5
8
Mn
0.1-1
9
B
0.1-1
10
Zn
0.02-0.2
11
Cu
0.02-0.2
12
Mo
0.01-0.1
13
Cl
0-350
Trong trồng cây thủy canh pH của dung dịch có ảnh hưởng quan trọng đến khả năng sử dụng dinh dưỡng của cây. Hầu hết yêu cầu pH của dung dịch tưới nằm trong khoảng từ 5.8 – 6.8, lý tưởng nhất là 6.3.

Hoài Nam

THÔNG TIN LIÊN HỆ

FAMIFAM HYDROPONICS

Nhãn hiệu của công ty cổ phần TRIFOT

HÀ NỘI: Phòng 1056 tòa HH2A Linh Đàm - Hoàng Mai - Hà Nội

HÀ NAM: Thượng Tổ, Phường Thanh Châu - Phủ Lý - Hà Nam

Email: hydroponics.com.vn@gmail.com

ĐT: 02439.917.111 - 098.7739.111


MẠNG XÃ HỘI